tumblr hit counter
ÜCRETSİZ ONLINE DEMO
Trade Atlas - Importers Search Engine
Kullanım Kılavuzu



 
GTIP Kodu Nedir?
GTIP SORGULAMA
Ürün İsminden Arama
GTIP Kodundan Arama

Ürününüzün GTİP Kodunu yukarda yer alan "Ürün İsminden Arama" kutucuğuna yazıp ara butonuna tıklayarak öğrenebilirsiniz.

GTİP, Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu’nun kısaltmasıdır. Ülkemizde, genel olarak tarife cetvelinin yerine kullanılan GTİP, aslında Türk Gümrük Tarife Cetveli’nde 12 haneli koda verilen isimdir. GTİP, İngilizce'de, HS Code, Customs Tariff, Harmonized Code veya Harmonized System olarak adlandırılmaktadır.

Tüm dünyada, her ülkenin tarife cetvelinin esasını Armonize Sistem Nomankaltürü (AS) oluşturmaktadır. Nomankaltür, uluslararası kurallara ve yorumlara göre uluslararası ticarete konu olan tüm ürünlerin sistematik olarak numaralandırılması veya isimlendirilmesi anlamına gelmektedir. 6 haneli kodlardan oluşan Armonize Sistem, uluslararası ticaret istatistikleri ve ülkelerin gümrük tarifeleri için evrensel bir temel teşkil etmektedir. Resmi adı Armonize Mal Tanımı ve Kodlama Sistemi (The Harmonized Commodity Description and Coding Systems) olan Armonize Sistem, uluslararası ticarete konu olan tüm mallar için kullanılan uluslararası bir ticari sınıflandırma sistemidir. Armonize Sistem’de ticarete konu tüm ürünler belirli bir mantık ve sistematik çerçevesinde sınıflandırılmaktadır. Gümrüklerde, ürünler bu kodlar üzerinden kayıt altına alınmaktadır. Ticarete konu olan eşyalar gümrükte işlem görürken bu kodlar üzerinden işlem görmektedir. Armonize Sistem, ürünler için evrensel bir ticaret dili, ürün kodlaması ve uluslararası ticaret için vazgeçilmez bir araçtır. Armonize Sistem kodunun, ürünlerin gümrük işlemlerindeki "kimlik numarası" olduğu da söylenebilir. GTİP ise Armonize Sitemi esas alan ve ilk altı (6) hanesi Armonize Sitemle aynı olan Türk Gümrük Tarife Cetvelindeki 12 haneli koda verilen isimdir. Her bir eşya/eşya grubu için bir GTİP kodu bulunmaktadır.

Armonize Sistem (Tarife Cetveli - GTİP) 21 bölüm ve 96 fasıldan oluşan bir sınıflandırma sistemidir. Fasıl (İngilizce chapter olarak adlandırılmaktadır), gümrük tarife cetvelinde 2 haneli koda verilen isimdir. Fasıllar 2 haneli kodlara, her bir fasıl 4 haneli kod olan pozisyonlara ve her bir pozisyon ise 6 haneli kod olan alt pozisyonlara ayrılmıştır. Başka bir ifadeyle, 2 haneli kodlarla ifade edilen fasıllara, 2'şer hane eklenerek 4 haneli kodlar olan pozisyonlar ve pozisyonlara da 2'şer hane eklenerek 6 haneli alt pozisyonlar oluşturulmuştur.

Armonize Sistemi kullanan her ülkenin tarife cetvelindeki ilk 6 haneli kodlar tüm dünyada aynıdır. Diğer bir ifadeyle, bu kodlar tüm dünyada aynı ürünü/ürün grubunu ifade etmektedir. Örneğin, tüm ülkelerin gümrüklerinde, 071120 GTİP Kodu (HS Code) dendiğinde “zeytin” anlaşılmaktadır. Zeytin için Armonize Sistem Yapısı.

         07                              11                                           20

fasıl (chapter)            pozisyon (heading)     altpozisyon (subheading Armonize Sistem)

Armonize Sistem’de (Tarife Cetveli - GTİP) 6 haneli koddan sonraki bölümleri, ülkeler kendi ihtiyaçlarına göre (daha detaylı istatistik almak ve gümrük vergilerini daha detay ürün bazında uygulamak için ) düzenleyebilmektedir/detaylandırabilmektedir. Örneğin; kuru baklagillerden mercimeğin GTİP kodu tüm dünyada 071340'tır. Bununla birlikte, mercimeğin çeşitleri olan tohumluk mercimek, yeşil mercimek ve kuru mercimek için her ülke kendi ihtiyaçlarına göre 6 haneli koddan sonra farklı kodlar kullanabilmektedir.

Mercimeğin 6 Haneli Koddan Sonra Türkiye, ABD ve Kanada Tarife Cetvelinde Sınıflandırılması

   Türkiye  ABD  Kanada
- Mercimekler 0713.40 0713.40 0713.40
- - Tohumluk olanlar 0713.40.00.00.11 0713.40.10.00 0713.40.00.10
 - - Yeşil mercimek  0713.40.00.00.12  0713.40.20.10  0713.40.00.91
 - - Kırmızı mercimek  0713.40.00.00.13  0713.40.20.30  0713.40.00.92
 - - Diğerleri  0713.40.00.00.19  0713.40.20.80  0713.40.00.99

Yukardaki tablodan da görüleceği üzere kuru baklagillerden mercimek, her üç ülkede de 071340 kodunda sınıflandırılmıştır. Bununla birlikte, mercimeğin çeşitleri 6 haneli koddan sonra farklılık arz edebilmektedir.

Bazı durumlarda ise 6 haneli koddan sonra hem detay kodlar hem de detay ürün gruplaması farklı olabilmektedir. Örneğin, 080810 GTİP kodunda yer alan elma için Türkiye ve ABD 6'lı koddan sonra farklı kodlar ve farklı gruplamalar (kategoriler) kullanmaktadır.

Elma'nın 6 Haneli Koddan Sonra Türkiye ve ABD'deki Sınıflandırılması

Türkiye Türkiye ABD ABD
0808.10 - Elma : 0808.10 - Elma :
0808.10.10.00.00 - - Şaraplık elmalar, yığın halinde, 16 Eylül'den 15 Aralık'a kadar 0808.10.00.30 - - Kilogramı 22 senti (¢) geçmeyenler
  - - Diğerleri :   - - Kilogramı 22 senti (¢) geçenler
0808.10.80.00.11 - - - Golden cinsi 0808.10.00.45  - - - Organik sertifikaya sahip olanlar
0808.10.80.00.13  - - - Starking elma 0808.10.00.65  - - - Diğerleri
0808.10.80.00.14  - - - Starkrimson elma    
0808.10.80.00.19  - - - Diğerleri    

Yukarda yer alan örneklerde görüldüğü gibi, 6 haneli koddan sonraki ürünlerin detay sınıflandırması kod sayısı açısından da (hane sayısı açısından) ülkelerin gümrük tarife cetvellerinde faklı olabilmektedir. Türkiye’de ürünler en detay bazda 12 haneli kodla; ABD, AB, Güney Kore, Kanada ve Çin’de 10 haneli kodla; Japonya ve Moldova’da 9 haneli kodla; Hindistan’da ise 8 haneli kodla sınıflandırılmaktadır.

Uluslararası ticarete konu ürünler ve eşyalar tek tek sıralanmak yerine, cins, tür ve niteliklerine göre gruplandırılmış, ticareti yaygın olan veya özellik arz eden bir kısım eşya da bu yapı içerisinde daha özel şekilde nitelendirilmiştir. Özellikle, 6 haneli koddan sonraki detay sınıflandırma veya gruplamalar ürünlerin veya ürün gruplarının ticaretteki ağırlığına göre şekillendirilmektedir. Örneğin, bir tür yemek sosu olan ÇEMEN ürünü bir çok ülkenin Gümrük Tarife Cetvelinde ayrı bir kod olarak gösterilmemekte, 6 haneli 210390 (Diğer Soslar Ve Müstahzarları; Diğer Çeşni Ve Lezzet Verici Karışımlar) grubunun alt gurubu olan “diğerleri” tarafından kapsanmaktadır. Bununla birlikte, ÇEMEN, ülkemizde diğer ülkelere göre yaygın olarak kullanıldığından talep edildiği veya ihtiyaca binaen 210390.90.00.12 GTİP numarası ile sınıflandırılmaktadır. Bu örnekteki çemen ürünü, aşağıda yer alan Türkiye ve Kanada Gümrük Tarife Cetvellerindeki yerleri gösterilmek kaydıyla açıklanmaya çalışılmıştır.

ÇEMEN ÜrününTürkiye ve Kanada Gümrük Tarife Cetvelinde Sınıflandırılması

TÜRKİYE TÜRKİYE KANADA KANADA
210390 Dğer Soslar Ve Müstahzarları; Diğer Çeşni Ve Lezzet Verici Karışımlar) 210390 Sauces And Preparations Therefor, ; Mixed Condiments And Mixed Seasonings
... ... .... ...
210390.90.00.12 Çemen ... ...
... ... 210390.90.90 Others (Diğerleri)
210390.90.00.18 Diğerleri    

Yukarda yer alan tabloda Türkiye, Çemen için 210390.90.00.12 isimli ayrı bir detay kod açmışken, Kanada ise Çemen'i 210390.90.90 (diğer soslar) kategorisini kullanmaktadır.

Tarife cetvelinde (Armonize Ssitem'de) ürünler, yatay ve dikey olarak, hammaddeler ve doğal ürünler, işlenmemiş ürünler, yarı işlenmiş ürünler ve işlenmiş ürünler sıralamasına göre sınıflandırılmaktadır. Tarife cetvelinin tamamında bu sistematiği görmek mümkündür. Örneğin 3901 pozisyonunda “Etilen polimerleri (ilk şekillerde)” (hammadde) plastiğin ham hali yer alırken, 3924 pozisyonunda ise “Plastikten sofra eşyası, mutfak eşyası, diğer ev eşyası ve sağlık veya tuvalet eşyası” (işlenmiş ürün) olmak üzere plastikten işlenmiş eşyalar yer almaktadır.

Diğer bir örnek; 7601 pozisyonunda “İşlenmemiş aluminyum” (hammadde) yer alırken, 7606 pozisyonunda "Aluminyum saclar, levhalar, şeritler (kalınlığı 0,2 mm. yi geçenler)" (yarı işlenmiş ürün) 7614 pozisyonunda “Aluminyumdan demetlenmiş teller, kablolar, örme halatlar” (işlenmiş ürün) bukunmaktadır.

Tarife Cetveli'nin (Armonize Ssitem'in) sınıflandırılmasına ilişkin başka bir özellik ise, ürünlerin 01-83. fasıllarda malzemeye göre 84-97. fasıllarda ise işleve göre sınıflandırıldığıdır. Örneğin, "Kauçuk ve kauçuktan eşyalar" 40.Fasılda, "Ağaç ve Ahşap Eşya" 44.Fasılda, "Cam ve Cam Eşya" 70.Fasıldaki ürünler malzemeye göre sınıflandırılırken; 80.fasılda "Makinalar", 93.Fasılda "Müzik Aletleri", 94.Fasılda ise "Mobilyalar" işleve göre sınıflandırılmıştır.

Türk Gümrük Tarife Cetveli

Türkiye, tarife cetvelini, tüm dünya ile ortak olan 6 haneli koddan sonra, 8, 10 ve 12 haneli olmak üzere daha detay olarak sınıflandırmıştır.

Avrupa Birliği, üye ülkelerinin ticaret istatistiklerini daha detay izleyebilmek için Kombine Nomanklatür (Combined Nomenclature -CN) adlı 8 haneli ortak kodu kullanmaktadır. AB Kombine Nomanklatür (Combined Nomenclature -CN), Birlik üyesi ülkelerin ticaretini daha detaylı izlemek için 6 haneli Armonize Sisteme 2 hane eklenerek oluşturulmuştur. Başka bir ifadeyle, CN = HS Code + 2. Türkiye, Avrupa Birliği ile Ortak Gümrük Birliğine sahip olmasından dolayı, Türkiye’nin 8 haneli kodları ve ürün grupları Avrupa Birliği ülkeleri ile aynıdır.

Türk Gümrük Tarife cetvelinde 10 haneli olan “Milli alt açılım kodu” farklı vergi uygulamalarımız için açılan pozisyonlar olmakla birlikte pratikte kullanılmamaktadır. Bu nedenle, ülkemizde gümrük vergileri 12 haneli kodlarda belirlenmektedir. Tarife cetvelinde, 12 haneli kod olan GTİP (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu), ülkemizde ürünlerin en detay bazda sınıflandırıldığı, ürünlerin gümrük vergilerinin uygulandığı ve istatistiksel amaçlarla kullanılan koddur.

Özetle, Türk Gümrük Cetvelinin ilk 6 hanesi armonize sistemi, sonraki iki hane (8’li kod) AB Kombine Nomanklatür - CN kodunu, sonraki iki hane Milli alt açılım kodunu (10’lu kod) ve 12 haneli kod ise istatistik açılım olan GTİP’i ifade etmektedir.

Teknik olarak her bir kod ayrı bir isimle adlandırılmaktadır. Söz konusu adlandırma aşağıda yer almaktadır.

Türk Gümrük Tarife Cetvelinin Yapısı

Türkçe

Örnek

İngilizce

Bölüm

 

Section

(2 haneli kod) Fasıl -

84

Chapter

(4haneli kod) Pozisyon -

84.01

Heading

(6 haneli kod) Alt Pozisyon -

8401.20

Subheading

(8 haneli kod) AB Kombine Nomanklatür -  CN

8401.20.00

6 haneli koddan sonra her ülke kendi ihtiyaçlarına göre sınıflandırma kodlarını yapmaktadır.*

(10 haneli kod) Milli alt açılım kodu

8401.20.00.10

(12 haneli kod) Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu (GTİP)

8401.20.00.10.15

Örneğin, ABD, AB, Kanada ve Çin’de ürünler en detay bazda 10 haneli kodla, Türkiye 12 haneli kodla, Hindistan 8 haneli kodla, Japonya ve Moldova 9 haneli kodla sınıflandırılmaktadır.

03.01.99.80.00.13 GTİP nolu Canlı Levrek balığının tarife cevtveli yapısı

03

01

99

80

00

13

Fasıl

Pozisyon

Alt Pozisyon (Armonize Sistem)

CN*

Milli alt açılım

GTİP

* AB Kombine Nomanklatür

Tarife Cetvelinin Okunuşu

Tarife cetvelinin yapısının yanı sıra, ürününüzün GTİP kodunu öğrenmek için tarife cetvelindeki kalemlerin nasıl okunması gerektiği de önem arz etmektedir.

03. fasılda “Balıklar, kabuklu hayvanlar, yumuşakçalar ve suda yaşayan diğer omurgasız hayvanlar” yer alan 03.01 pozisyounundaki “Canlı Balıklar” örnek olarak incelenmiştir.

03.01 Canlı balıklar:
0301.10 - Süs balıkları:
0301.10.10.00.00  - - Tatlısu süs balıkları
0301.10.90.00.00  - - Deniz süs balıkları
   - Diğer canlı balıklar:
0301.91  - - Alabalıklar (Salmo trutta, Oncorhynchus mykiss, Oncorhynchus
        clarki, Oncorhynchus aguabonita, Oncorhynchus gilae,
        Oncorhynchus apache ve Oncorhynchus chrysogaster):
0301.91.10.00.00  - - - Oncorhynchus apache veya Oncorhynchus chrysogaster türünden Olanlar
0301.91.90.00.00  - - - Diğerleri
0301.92.00.00.00  - - Yılan balıkları (Anguilla spp.)
0301.93.00.00.00  - - Sazan balıkları
0301.94.00.00.00  - - Mavi yüzgeçli orkinos (Thunnus thynnus)
0301.95.00.00.00  - - Güney bölgesi mavi yüzgeçli orkinos (Thunnus maccoyii)
0301.99  - - Diğerleri:
   - - - Tatlısu balıkları:
0301.99.11.00.00  - - - - Pasifik somonları (Oncorhynchus nerka,Oncorhynchus gorbuscha,
            Oncorhynchus keta, Oncorhynchus tscha-wytscha, Oncorhynchus
            kisutch, Oncorhynchus masou ve Oncorhynchus rhodorus ), Atlantik
            somonları (Salmo salar) ve Tuna somonları (Hucho hucho)
0301.99.19.00.00  - - - - Diğerleri
   - - - Deniz balıkları
0301.99.80.00.13  - - - - Levrek
0301.99.80.00.14  - - - - Çipura
0301.99.80.00.18  - - - - Diğerleri

Cetveldeki aynı bölümdeki ürün gruplarında çizgi sayısı az olan ürün grubu, çizgi sayısı çok olan ürün grubunu kapsamaktadır veya çizgi sayısı çok olan ürün grupları, çizgi sayısı az olan ürün grubunun alt açılımlardır. Örneğin;

 

 - - - Deniz balıkları

0301.99.80.00.13

 - - - - Levrek

0301.99.80.00.14

 - - - - Çipura

0301.99.80.00.18

 - - - - Diğerleri

Bu örnekte, - - - Deniz balıkları” 8’li bazda 0301.99.80 kodu ifade etmektedir. - - - Deniz balıkları”;

ürün gruplarını kapsamaktadır.

Fasıllar itibariyle Türk Gümrük Tarife Cetveline ulaşmak için lütfen tıklayınız. Ayrıca, 2013 yılı Türk Gümrük Tarife Cetvelinin tamamına, T.C. Gümrük Ve Ticaret Bakanlığı’nın  internet adresinden ulaşılabilmektedir.

Diğer taraftan, ülkemizde uygulanan Türk Gümrük Tarife Cetveli her yılın son gününde Resmi Gazete’de yayımlanmaktadır. Söz konusu Tarife Cetveli her kes için bağlayıcıdır. Tarife Cetveli, genellikle Resmi Gazetenin Mükerrer sayılarında yayımlanmaktadır. Son 5 yılın Türk Gümrük Tarife Cetvelinin yayımlandığı Resmi Gazete sayı ve tarihleri aşağıda yer almaktadır:

Uluslararası düzeyde Armonize Sistem ile ilgili düzenlemeler, Dünya Gümrük Örgütü (DGÖ) tarafından yapılmaktadır. DGÖ, gümrük uygulamalarını düzenlemekte ve üye ülkelerde tekdüzeliği sağlamaktadır. Dünya Gümrük Örgütü (DGÖ) genel olarak 5 yılda bir Armonize Sitemde kapsamlı değişiklikler yapmaktadır. DGÖ, 1992, 1996, 2002, 2007 ve 2012 yıllarında Armonize sistemde kapsamlı değişiklikler yapmıştır. Dünya Gümrük Örgütü tarafından, başta bilişim teknolojileri olmak üzere piyasaya yeni çıkan ürünler için yeni kodlar belirlenmesi, ticareti çok az yapılan ürünlerin kodlarının benzer ürünlerle birleştirilmesi gibi nedenlerle Armonize Sistemde 5 yılda bir değişiklikler yapmaktadır.

Türkiye’de, dar anlamada Armonize Sistem, geniş anlamda ise Gümrük Tarife Cetveli ile ilgili sorumlu kurum Gümrük ve Ticaret Bakanlığı'dır (Gümrükler Genel Müdürlüğü).

Dünya’da 207 ülke ve ekonomi bu sistemi kullanmaktadır. Armonize sistemi uygulayan ülke ve ekonomilerin listesine Dünya Gümrük Örgütü'nün internet sayfasından ulaşılabilmektedir.

Gümrük Tarife Cetveli İzahnameleri

Armonize Sistem Nomankaltürü'nde yorum birliğini sağlamak için Dünya Gümrük Örgütü resmi yorumları içeren Gümrük Tarife Cetveli İzahnamelerini (Harmonized System Explanatory Notes) yayımlamaktadır. Bahse konu İzahnameler, 5 yılda bir yenilenerek İngilizce ve Fransızca olarak yayımlanmaktadır. Söz konusu İzahnamelerde 4 haneli (pozisyon-heading) ve 6 haneli kodların (alt pozisyon-subheading) hangi ürünleri içerdiğini, bölüm(sections) ve fasıl(chapter) kodlarının nasıl yorumlanması gerektiği, 4 haneli kodlardaki ürünlerin nasıl üretildiği, üretim süreçleri, hangi malzemelerin herhangi bir üründe ne oranda kullanıldığı ve ürünlere ilişkin genel bilgilere yer vermektedir. İzahnamelerin yasal bir bağlayıcılığı bulunmamaktadır. Bununla birlikte, fasıl ve bölüm notlarının bağlayıcılığı bulunmaktadır. DGÖ tarfından yayımlanan 2012 yılı İzahnameleri görmek için lütfen tıklayınız. Gümrük ve Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan Gümrük Tarife Cetveli İzahnamelerinin Türkçe metinlerine 29.05.2012 tarihli ve 28307 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.              

Armonize Sistemin Kısa Tarihçesi

Ülke veya ülke gruplarının farklı sınıflandırmalar (Nomanklatür) uygulanması nedeniyle ortaya çıkan uyumsuzlukları gidermek ve gümrük işlemlerinde yeknasaklığı sağlamak üzere çalışmalar başlatılmıştır. Armonize Sistem Nomankaltürünün ilk taslağı 1981 yılında Gümrük İşbirliği Konseyi (Dünya Gümrük Örgütü) tarafından hazırlanmıştır. Gümrük İşbirliği Konseyi’nin ismi, 1994 yılında, Dünya Gümrük Örgütü olarak değişmiştir. Gümrük İşbirliği Konseyi tarafından hazırlanan “ Uymu Sağlanmış (Armonize) Mal Tanımı ve Kodlama Sistemi Hakkında Uluslararası Sözleşme”nin 14.06.1983 tarihinde Brüksel’de kabul edilmesiyle Armonize Sistem Nomankaltürü (AS) oluşturulmuştur. Armonize Sistem Nomankaltürü ilk olarak, 1 Ocak 1988 tarihinde 38 ülke tarafından kullanılmaya başlanmıştır.

Türkiye’de ise Armonize Sistem Nomankaltürü, 10.11.1988 tarihli ve 3501 sayılı yasa ile kabul edilmiştir. Söz konusu yasa 22.11.1988 tarihli ve 19997 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. Bahse konu yasa kapsamında, Türkiye, Armonize Sistem Nomankaltürü’nü 1 Ocak 1989 tarihinden itibaren kullanmaya başlamıştır.

Gümrük Tarife Sistemi ve GTİP kodlarına ilişkin sorularınız için lütfen bizimle irtibata geçiniz.

 Kaynaklar:

 

 

 

 

 

 


 

© 2014 tradeatlas.com